Vlaanderen
OVAM Toon navigatie menu

Circle Sector Genk

Een living lab om te experimenteren rond circulaire economie

De ambitie van het project Circle Sector is om een plaats te creëren waar geëxperimenteerd kan worden met verschillende vormen van circulaire economie in samenwerking met burgers, beleid en industrie. Het vormt een archief dat lokaal beschikbare materialen in kaart brengt, het is een laboratorium om te experimenteren en een studio om circulaire materiaaltoepassingen te ontwerpen. Het project volgt daarbij een iteratief proces van mappen, experimenteren en prototypen.

Zo onderzochten we bijvoorbeeld welke rol productontwerpers kunnen spelen in de transitie van een lineaire naar een meer circulaire economie. 90% van de milieu-impact wordt immers tijdens het ontwerpproces bepaald. Ontwerpers zijn dus goed geplaatst om de principes van circulaire economie te integreren in de producten, diensten en systemen die ze ontwerpen.

Ontwerpers moeten daarbij niet enkel technische barrières overkomen (hoe kunnen ze producten zo ontwerpen dat ze hergebruikt, gedeeld, gerepareerd of gerecycleerd kunnen worden?), maar ook culturele barrières, zoals bedrijfscultuur, beleidsvisie of bewustzijn van consumenten.

Om de transitie van lineair naar circulair te faciliteren en die barrières te overwinnen, moeten designers niet enkel focussen op het ontwerpen van oplossingen, maar ook op het stellen van de juiste vragen. Een kritische attitude is cruciaal maar ook complex, want ze gaat in tegen bestaande businessmodellen en beleidsvisies. Om die culturele barrière uit te dagen, is er nood aan waardevolle alternatieven en toekomstbeelden die andere businessmodellen en visies schetsen. En daar kunnen ontwerpers een cruciale rol spelen: door alternatieve toekomstbeelden tastbaar te maken. Daarna worden die toekomstbeelden ervaren en besproken in dialoog met burgers, bedrijven en het beleid.

Download pdf bestand

LUCA School of Arts

Partners Katholieke Universiteit Leuven, Stebo, Ikea Distribution Benelux, BOS+ tropen, UHasselt

Sectoren

BELANGRIJKSTE
RESULTATEN

  1. Circle Sector werd geïntegreerd in het curriculum van het departement productdesign en de onderzoeksagenda van LUCA School Of Arts. Om de continuïteit van het project te ondersteunen, hebben we een voltijdse postdoctoraal onderzoeker aangesteld.
  2. We ontwikkelden een online en offline databank van Circle Sector materialen, prototypes en pilootprojecten (https://www.circlesector.com/).
  3. Tijdens het project hebben we 5 verschillende labs georganiseerd. Daaraan hebben in totaal meer dan 250 designstudenten en 20 verschillende organisaties actief deelgenomen. Dat leverde talrijke prototypes op, waarvan enkele werden vertaald naar een pilootproject.
  4. De resultaten van de labs werden regionaal, nationaal en internationaal geëxposeerd: in Genk, Hasselt, Gent, Antwerpen, Londen, Davos.

BELANGRIJKSTE
GELEERDE LESSEN

  1. Om de transitie van lineair naar circulair te faciliteren, moeten we starten met een kritische houding en het stellen van de juiste vragen. Dat is vaak niet eenvoudig, want het gaat soms in tegen bestaande bedrijfsvisies en -modellen. Pas dan kan er nagedacht worden over de juiste oplossing.
  2. Om de huidige lineaire modellen uit te dagen, hebben we nood aan waardevolle alternatieven en toekomstbeelden die andere businessmodellen en visies schetsen. Ontwerpers kunnen daarbij een cruciale rol spelen door die alternatieve toekomstbeelden tastbaar te maken.
  3. Door lokale grondstoffen en expertise in een archief in kaart te brengen, 3 kunnen er nieuwe relaties en samenwerkingen ontstaan.
5 Circle Sector Labs
250 deelnemende studenten
20 deelnemende organisaties

WAT BRENGT
DE TOEKOMST?

De culturele barrières in de context van Genk zijn uiteraard nog aanwezig, maar via de Circle Sector hebben we wel een methode en proces ontwikkeld om de dialoog met bedrijven, burgers en beleid aan te gaan over de mogelijkheden van circulaire economie. Door de Circle Sector op te nemen in het curriculum van LUCA, kunnen we dit ook in de toekomst blijven doen. De ambitie is om elk jaar een nieuw lab op te starten met externe partners. Intussen staan er al verschillende nieuwe samenwerkingen in de steigers.